Nawigacja

Zagadnienia dotyczące przyrządów do pomiaru prędkości w ruchu drogowym

Czynności wykonywane podczas legalizacji pierwotnej i ponownej

Opublikowane przez : Adam Żeberkiewicz

W celu zapewnienia spełnienia wymagań przez każdy egzemplarz przyrządu do pomiaru prędkości pojazdów w kontroli ruchu drogowego, po wydaniu decyzji zatwierdzenia typu, a przed wprowadzeniem go obrotu lub użytkowania, dokonywana jest przez administrację miar jego legalizacja pierwotna, a następnie raz do roku - legalizacja ponowna, w myśl ustawy z dnia 11 maja 2001 r. - Prawo o miarach (Dz. U. z 2018 r. poz. 376), zwanej dalej „ustawą - Prawo o miarach” i zgodnie z rozporządzeniami wydanymi na jej podstawie.

Zgodnie z art. 4 pkt 13 ustawy - Prawo o miarach, legalizacja jest zespołem czynności obejmujących sprawdzenie i stwierdzenie w drodze decyzji, poświadczonej wyłącznie dowodem legalizacji, że przyrząd pomiarowy spełnia wymagania. Obecnie legalizacja przyrządów do pomiaru prędkości pojazdów w kontroli ruchu drogowego dokonywana jest przez organy administracji miar zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 13 kwietnia 2017 r. w sprawie prawnej kontroli metrologicznej przyrządów pomiarowych (Dz. U. poz. 969) oraz zgodnie ze szczegółowym zakresem sprawdzeń wykonywanych podczas legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej, określonym odpowiednio w § 29 i § 30 obowiązującego ww. rozporządzenia MG z dnia 17 lutego 2014 r. W związku z tym podczas:

- legalizacji pierwotnej przyrząd jest sprawdzany czy:

  • jest zgodny z zatwierdzonym typem w zakresie konstrukcji i wykonania przyrządu oraz materiałów, z których przyrząd jest wykonany,
  • jest kompletny i nieuszkodzony,
  • ma wersję i wartość sumy kontrolnej oprogramowania zgodne z decyzją zatwierdzenia typu (o ile te informacje są w niej określone),
  • ma wymagane oznaczenia,
  • jest przystosowany do nałożenia cech zabezpieczających i do właściwej instalacji i właściwego ustawienia w warunkach użytkowania przyrządu,
  • wartości błędów pomiarów, wykonanych w warunkach znamionowych użytkowania dla co najmniej 10 pomiarów różnych prędkości w zakresie pomiarowym przyrządu dla każdego mierzonego kierunku ruchu pojazdów, nie przekraczają wartości błędów granicznych dopuszczalnych;

- legalizacji ponownej przyrząd jest sprawdzany czy:

  • jest kompletny i nieuszkodzony,
  • ma wymagane oznaczenia,
  • posiada wersję i wartość sumy kontrolnej oprogramowania zgodne z decyzją zatwierdzenia typu (o ile te informacje są w niej określone),
  • wartości błędów pomiarów, wykonanych w warunkach znamionowych użytkowania dla co najmniej 10 pomiarów różnych prędkości w zakresie pomiarowym przyrządu dla każdego mierzonego kierunku ruchu pojazdów, nie przekraczają wartości błędów granicznych dopuszczalnych.

Z przeprowadzonych podczas legalizacji pierwotnej i ponownej każdego egzemplarza przyrządu pomiarowego czynności sporządza się protokół. Pozytywny wynik przeprowadzonych sprawdzeń organ administracji miar potwierdza świadectwem legalizacji.

 

Błędy pomiarów

Zgodnie z § 21 pkt 2 ww. rozporządzenia MG z dnia 17 lutego 2014 r. wartości błędów granicznych dopuszczalnych przyrządu podczas badań i sprawdzeń poza laboratorium wynoszą:

a) ±3 km/h – dla prędkości do 100 km/h,

b) ±3 % wartości mierzonej – dla prędkości powyżej 100 km/h.

Wartości błędów granicznych dopuszczalnych w aktualnym rozporządzeniu MG z dnia 17 lutego 2014 r. są analogiczne do określonych w zarządzeniu Prezesa GUM z dnia 19 grudnia 1994 r., rozporządzeniu MGPiPS z dnia 20 stycznia 2004 r. i rozporządzeniu MG z dnia 9 listopada 2007 r.

 

Sprawdzenie kompletności i wersji oprogramowania przyrządu pomiarowego

Sprawdzenie kompletności przyrządu pomiarowego przeprowadzane jest na podstawie treści decyzji zatwierdzenia typu. Natomiast w instrukcji obsługi przyrządu pomiarowego zgodnie z ww. rozporządzeniem MG z dnia 17 lutego 2014 r. określone są części składowe przyrządu pomiarowego. Jeżeli decyzja zatwierdzenia typu oraz instrukcja obsługi dopuszczają kompletacje wariantowe przyrządu, to w świadectwie legalizacji w punkcie identyfikującym legalizowany przyrząd pomiarowy powinny być wyspecyfikowane elementy i urządzenia dodatkowe, o ile wchodzą w skład tego przyrządu. Natomiast zgodność wersji oprogramowania przyrządu i jego sumę kontrolną sprawdza się wówczas, gdy jest ona podana w decyzji zatwierdzenia typu. Istnieje więc możliwość, że w decyzji zatwierdzenia typu przyrządu pomiarowego nie będzie informacji dotyczącej wersji oprogramowania przyrządu i wartości jego sumy kontrolnej, a to dlatego, że rozporządzenie MGPiPS z dnia 20 stycznia 2004 r. nie zawierało takiego wymagania. W przypadku, gdy informacje dotyczące dopuszczonej do użytkowania wersji oprogramowania (i jego sumy kontrolnej) znajdują się w decyzji zatwierdzenia typu lub instrukcji użytkowania przyrządu, w trakcie legalizacji następuje również stwierdzenie zgodności zainstalowanej w przyrządzie wersji oprogramowania.

Wymagane oznaczenia na przyrządzie

Oznaczenia, które powinny być zamieszczone na przyrządzie do pomiaru prędkości pojazdów w kontroli ruchu drogowego w sposób czytelny, trwały i nieusuwalny, określone zostały w § 18 ust. 1 ww. rozporządzenia MG z dnia 17 lutego 2014 r. Są to:

1) nazwa lub znak producenta;

2) numer fabryczny (numer seryjny) i rok produkcji;

3) nadany znak zatwierdzenia typu.

Analogiczne wymagania były określone we wcześniejszych przepisach.

Protokół z dokonanych sprawdzeń podczas legalizacji każdego egzemplarza przyrządu pomiarowego powinien zawierać wynik sprawdzenia tych oznaczeń.

do góry